leesbevordering

Mag een kind alles lezen?

In 2017 schreef ik een artikel Weg met AVI, waarin ik verschillende leerkrachten, ouders en bibliothecarissen aan het woord liet.
Deze cartoon sluit er mooi bij aan. Ook hierbij ontstond weer veel discussie. Lees verder onder de cartoon.

Bibliothecaris: Maar het moet wel aansluiten bij hun belevingswereld toch? En een kind van 10 wat goed leest en dan een boek over drugs en seks leest … want daar gaan de boeken voor een ouder kind ook wel over … Hoe sta je daar dan tegen over??

Rian: Ik denk niet dat kinderen uit zichzelf die boeken zullen kiezen. En als ouders zul je je kind begeleiden.

Docent Nederlands: Kinderen die nog niet toe zijn aan bepaalde thema’s, pakken die vanzelf niet op. Voorbeeld: ik ben als meisje van 9 drie keer naar de film Grease geweest. Pas toen ik hem als volwassene nog eens zag, viel me op dat er een abortus in voorkomt. Ik heb dat als meisje gewoon helemaal gemist, omdat het buiten mijn belevingswereld viel. Als kinderen boeken lezen waarin sex voorkomt en ze zijn daar nog niet mee bezig, dan zullen ze er of overheen lezen of ze vinden het een stom/vies boek en leggen het weg. Laat kinderen aan elk boek beginnen dat ze willen, zou ik zeggen. Ik ben allang blij dat ze lezen! (Ik ben docent Nederlands)

Schrijfster: bij mij op school hanteerden ze ook een “dit mag je wel/niet lezen”, maar dan op het vermeende leesniveau. Omdat ik niet snel genoeg hardop kon lezen (in mezelf lezen kon ik altijd wel heel snel, maar hardop struikelde ik over het sneller lezen dan uit kunnen spreken, waardoor het veel langzamer ging), mocht ik in de bovenbouw niet de “moeilijke” boeken lezen. Terwijl ik thuis oa boeken van Elizabeth George las…

Ouder: Mee eens. Mijn dochter las Matilda in groep 3 en las daarna alles. De juf zei tot die tijd dat ze in de klas alleen AVI boekjes mocht lezen, het arme kind! Ze zei, ik ben óók een beetje Matilda, mama. Een boek als Polleke van Guus Kuijer vond ze als 8-jarige niet leuk om te lezen. Maar wel Harry Potter, alle delen. Maar goed. Ze vreet boeken.

Lees de discussie op Facbook hier.

Lees de discussie op Twitter hier.

 1,822 total views,  2 views today

‘hier is pier’ en ‘daar komt aap’

Het stond al 2 jaar op mijn to-do-lijst: de digibordlesssen van hier is pier en daar komt aap bijwerken.
Deze eerste leesboekjes verschenen 10 jaar geleden als leeskoffertje. In 2017 werden het bundels.

In de digibordlessen kun je telkens 1 verhaal uit de bundel helemaal lezen en er staan wat spelletjes in.

De lessen sluiten nu weer helemaal aan bij de boeken!
Je kunt de lessen downloaden vanaf mijn yurlspagina.


De boeken zijn bij alle fysieke en online boekwinkel te koop.

Daar komt aap 

Voor groep 4 is er Sproet, de stoutse pony van stal. In dit boek staan 4 verhalen op Avi M4 tot E4.

 

 

 1,367 total views,  1 views today

Moppereend

22 januari 2020 beginnen de Nationale Voorleesdagen.
Er is gekozen voor Moppereend van Joyce Dunbar en Petr Horáček.

Op de site van de Nationale Voorleesdagen wordt DJ Gerard Ekdom naar voren geschoven om voor te komen lezen. Want tijdens de Nationale Voorleesdagen lezen BN-ers voor! Of brandweermannen, voetballers, burgemeesters, enzovoort.

Het maakt me boos.

Net zoals ik boos was dat in 2019 astronaut André Kuipers het prentenboek van de Kinderboekenweek maakte.

Waarom niet een kinderboekenschrijver met wat meer kwaliteit? Een echte? Die niet naar de maan vliegt, maar wel kan schrijven. Het prentenboek André het astronautje op zoek naar Laika was schrikbarend slecht. Dat helpt niet om kinderen te laten lezen. Het was wel mooi geïllustreerd overigens. Dat was het werk van Natscha Stenvert, een échte kinderboekenillustratrice.

Vertaald Prentenboek van het jaar

Daarnaast heb ik nog een ergernis. Het Prentenboek van het jaar komt ook dit jaar uit het buitenland. Het is ingekocht en vertaald door Jesse Goossens, adjunct uitgever van Lemniscaat.

In de jaren dat wél voor een oorspronkelijk Nederlands of Vlaams boek gekozen werd, hadden de makers daar enorm veel voordeel van. Dat waren:

  • Leo Timmers: Een huis voor Harry (2019)
  • Marjet Huiberts: We hebben er een geitje bij (2016)
  • Ted van Lieshout: Boer Boris gaat naar zee (2015)
  • Milja Praagman: Nog 100 nachtjes slapen (2013)
  • Bibi Dumon Tak: Fiet wil rennen (2011)
  • Guido van Genechten: Kleine kangoeroe (2010) en Wiebelbillenboogie (2007)

Iedereen kent deze kinderboekenschrijvers. Deze steun is voor de makers heel belangrijk geweest!
En dat is ook weer goed voor de leesbevordering. Deze makers gaan naar Nederlandse scholen en bibliotheken. Ze signeren in de kinderboekwinkels.
In de Top 10 mogen van mij best vertaalde boeken, maar zorg dat de hoofdprijs gaat naar een werk van Nederlandse of Vlaamse maker.

Kinderboekwinkelprijs 2019

Deze was voor het prentenboek Eiland van Mark Janssen!
Ik wil dit boek graag nog even noemen, omdat ik me erg verbaasde dat het niet in de prentenboek Toptien stond.

Daarom:

Lieve CPNB, lief comité voor de selectie van het Prentenboek van het jaar,

Kies vanaf nu elk jaar voor een oorspronkelijk Nederlands Prentenboek van het Jaar. Dat is beter voor de leesbevordering.

Stop met BN-ers naar voren te schuiven om kinderboeken te promoten. Daardoor lijkt het alsof kinderboekenmakers niet interessant genoeg zijn om dat zelf te doen. Dat helpt de leesbevordering niet. Laat BN-ers maar hun eigen werk doen.

Vriendelijke groet,

Rian Visser

PS: Wel een goeie titel: Moppereend

Lezen en gamen

Nu de leesvaardigheid van kinderen zo afneemt, staan de kranten vol met meningen over hoe het beter moet. Eveline Aandekerk (directeur CPNB) pleit in Trouw (16 januari 2020 Het kinderboek verkeert in slecht weer) voor meer kinderboeken die aansluiten bij games.

Hear, hear!

Al mijn boeken over Zar en Blitz! staan in mijn Bibliotheek uitleen Top 25. Ze worden verslonden.
Hetzelfde geldt voor Robotoorlog: dé serie voor kinderen die liever gamen dan lezen. Makkelijke taal, korte hoofdstukken, veel actie, aanvullende non-fictie.
Misschien komt er in 2020 in de media, bij de jury’s en de recensenten wat meer aandacht voor dit soort boeken? Dat zou fantastisch zijn En goed voor de leesbevordering! Hieronder zie je ze nog even.

Nieuwe serie Game-lezen!

Spannende verhalen voor beginnende lezers. Zar en Lina zijn de hoofdpersonen van dit spel, waarin de spelers elkaar moeten helpen om tegen monsters te vechten.

Pas op voor de tor! AVI start
Op zoek naar een ring AVI M3
Aan de kant, draak! AVI E3
Gevaar in de mist – AVI M4
Zar en het slijmmonster – AVI E4
Zar en de zwevende zombies – AVI E4
Zar en het vriendenfeest – AVI E4

     

Blitz!

Stoere, dikke eerste leesboeken over een ruimtewezentje. Kijk voor meer informatie op Blitzboeken.nl.

   

Robotoorlog

Boeken over robots, vechten én vriendschap. Een groep kinderen sluit zich aan bij Geheime kracht om tegen de macht van robots te vechten. Kijk voor meer informatie op www.robotoorlog.nl.

 3,580 total views

Winnaars: Ruimtevoertuig voor Blitz!

Maar liefst 110 scholen hebben foto’s ingestuurd voor de wedstrijd.
Uitgeverij Gottmer, Lars Deltrap en Rian Visser hebben alles bekeken. Daarna hebben zij de prijswinaars gekozen. Deze scholen krijgen via de mail bericht.
Op de foto’s hieronder zie je steeds één werkstuk afgebeeld. De prijs is echter bedoeld voor de hele klas en niet voor de individuele leerling. Gefeliciteerd!

Wij vonden het erg leuk om te zien wat jullie gemaakt hebben. De inzendingen waren erg verschillend! Vaak werden er namen voor de voertuigen verzonnen en soms werden er ook verhalen bij geschreven. We kregen ook veel foto’s met trotse leerlingen, die zelf hun werkstuk vasthielden. We zagen muren van klaslokalen, vol met geprinte afbeeldingen van de les, zodat de kinderen inspiratie konden opdoen. We zagen tentoonstellingen voor de ouders na afloop. Een leerkracht maakte zelf een werkblad. Er leuk!

We willen alle leerkrachten en leerlingen hartelijk bedanken voor het meedoen.
We hopen dat jullie met Blitz nog veel plezier zullen hebben in de klas.

Eerste prijs: Schoolbezoek van Rian Visser + 5 boeken van Blitz

Deze school stuurde twee werkstukken in (dit werd gevraagd in de brief, die bij de knutselkaarten zat). Ze waren allebei heel origineel. Superleuk dat Blitz in een bijen-ruimteschip zit. Dat past heel goed bij Blitzzzz. Mooi vrolijk beeld.
De leerkracht schreef: ‘Ook heeft onze datamuur, de “cockpit” van onze klas, als thema Blitz!. Voor het halen van onze doelen moet Blitz! telkens 4 levels omhoog, voordat hij Bol Nul bereikt en we een feestje kunnen vieren. Het boek is echt gaan leven. Er zijn 16 prachtige nieuwe voertuigen gebouwd. Omdat we er maar twee mochten inzenden, hebben we een verkiezing gehouden in de klas, nadat de kinderen een presentatie hebben gegeven.’

Tweede prijs: Tekening van Lars Deltrap Rian Visser + 5 boeken van Blitz

Ook deze school stuurde een selectie in. Beide ruimtevoertuigen waren mooi, maar deze ufo sprong eruit. Mooi idee om Blitz op deze manier in zijn stuurhuisje te zetten. De lampjes maken het helemaal af! Ook aan de zijkanten zitten nog twee plastic bollen met Blitz-figuurtjes erin. Mooi gefotografeerd met een effen achtergrond.
De leerkracht schreef: ‘Wat een leuke wedstrijd! Onze groep 4 leerlingen zijn er enthousiast mee aan de slag gegaan. Ik stuur hierbij twee mooie voorbeelden. De ene staat nog op de grond, maar heeft alvast de verlichting aan gezet, klaar om te vertrekken. De andere zweeft al door de lucht. Ze hopen dat ze een prijs winnen.’

Derde tot tiende prijs: Boek van Blitz naar keuze

Van een wasmachineraam is een prachtige ufo gemaakt. Heel erg Blitz! Bijzonder om met zoveel verschillende materialen toch een vrolijk en sprekend beeld te maken. Het is echt zoals Blitz het zelf zou doen.

De leerkracht stuurde ook dit gedicht in:
De kinderen van groep vier
lezen de Blitz boeken met veel plezier.
De klas gaat iedere week
voor Blitz-boeken naar de bibliotheek.
Speciaal voor Blitz maakten zij met veel kleur
een nieuw voertuig van een wasmachinedeur.
Blitz zal ons voertuig vast waarderen:
dan kunnen we nog meer van hem leren.
Blitz is de held van onze klas.
De boeken komen dus goed van pas
Wij hopen dat wij winnen.
Dan kan het leesplezier beginnen.

Leerlingen van dit asielzoekerscentrum hebben zowel mooie objecten gemaakt, als met taal geoefend. De werkstukken zijn mooi gefotografeerd en er zijn flyers bij gemaakt. Daarin staat wat de voertuigen kunnen.
De leerkracht schreef: ‘Deze nieuwe voertuigen voor Blitz, de verhalen over deze speciale creaties en de flyers zijn gemaakt door de bovenbouw leerlingen van de asielzoekersschool De Feniks in Assen. Deze gevluchte kinderen, die zich nog volop de Nederlandse taal eigen maken, hebben genoten van de avonturen van Blitz en hebben vol enthousiasme nieuwe voertuigen voor Blitz ontworpen.’

Prachtig sfeervol beeld! Blitz vliegt met zijn voertuig echt door de ruimte. Mooi dat het voertuig technisch zo goed is uitgedacht. Met de twee ballonnen zou hij prima kunnen vliegen.

Deze school stuurde een paar heel verschillende voertuigen op, die allemaal heel bijzonder en origineel waren. Dit is een van de uitgebreidste voertuigen, met duidelijk veel plek voor alle reizigers. Fijn!
De leerkracht schreef: ‘Op de Guido de Bres in Ommen zijn de kinderen van groep 5/6 enorm druk bezig geweest met het maken van ruimtevoertuigen. Mooi om te zien hoe enthousiast de kinderen van zo’n opdracht worden. Hopelijk zit er voor Blitz een geschikt ruimtevoertuig bij om op reis te gaan in de ruimte.’

Drie leerkrachten van deze school stuurden elk kleine selectie op. Dit voertuig vonden we technisch heel bijzonder gedaan, met veel oog voor detail. Daarnaast is het ook nog mooi gefotografeerd, met een zelfgemaakte achtergrond.

Wauw, spectaculair! Als Blitz zo zou komen aanvliegen zou hij echt indruk maken!

Wat een vrolijk geheel! De meloen-raket met stippen zou iets zijn waar Blitz zo in zou kunnen vliegen. Mooi gedaan!
Ook de andere objecten in de tentoonstellingsfoto waren prachtig.

Dit is een van de gezelligste ruimteschepen. Ontzettend leuk om te zien dat er zoveel reizigers meekunnen.
De leerkracht schreef: ‘We zijn begonnen met het verzamelen van (kosteloos) materiaal en het maken van een ontwerp op papier. (Net zoals echte tekenaars doen!) Daarna hebben we een aantal knutsellessen besteed aan het maken van de ruimtevoertuigen. Wij vonden het super leuk om de voertuigen te maken.’

Eervolle vermeldingen

Dit hadden er ook honderd kunnen zijn … We hebben er echter een paar uitgekozen om nog even uit te lichten. Goed gedaan!

Heel leuk gedaan, het maakt je echt vrolijk als je het ziet.

Heet bijzonder al die kurken! We zijn benieuwd waar ze voor dienen …

Er is goed nagedacht over hoe de raket moet voortbewegen: paardenkracht doet het altijd.

Slim bedacht en goed in elkaar gezet! De kleur past goed bij Blitz.

Veel mooie en heel verschillende inzendingen. We denken dat Priet dit ruimteschip ook heel leuk zal vinden!

 1,263 total views

Bedenk een ruimtevoertuig voor Blitz

In de serie Blitz! komen veel fantasie ruimtevoertuigen voor. Rian Visser bedacht samen met uitgeverij Gottmer een leuke wedstrijd. Bedenk een ruimtevoertuig voor Blitz! Hiervoor kun je knutselkaarten aanvragen (deze worden verstuurd vanaf 1 september 2019) of je kunt zelf alvast het knutselvel (pdf) printen. Knip het figuurtje van Blitz uit en zet hem in een zelfgemaakt ruimtevoertuig. Download de gratis digibordles (pdf) en laat je inspireren. In de les staan eenvoudige basisvoorbeelden. Jij maakt er vast iets mooiers van!  

Wedstrijd

Maak een foto van jouw ruimtevoertuig en stuur deze in voor de wedstrijd. Je kunt mailen naar wedstrijd@blitzboeken.nl. Vermeld de naam van school, de groep en eventuele bijzonderheden. De leukste foto’s worden op deze website geplaatst. De inzending sluit 30 oktober 2019. De uitslag wordt november 2019 op deze website bekendgemaakt. Winnaars krijgen persoonlijk bericht.

Prijzen

Je kunt leuke prijzen winnen. Zo maak je kans op een schoolbezoek van Rian Visser of een originele tekening van Lars Deltrap met een boekenpakket van Blitz!

 3,469 total views

Een bijzonder voertuig

Wat ga je in de bovenbouw doen tijdens de Kinderboekenweek? Natuurlijk heel veel voorlezen!
Misschien wil je ook gaan knutselen of aandacht geven aan creatief schrijven?
In de digibordles Een bijzonder voertuig staan allerlei schrijf- teken- en knutselopdrachten.
Ook zijn er opdrachten waarbij je met digitale middelen kunt werken.
Bedenk je eigen voertuig!

Leestips

Er staan verschillende leestips in de les: boeken waarin fantasievoertuigen voorkomen!

Creatief schrijven

En er is aandacht voor creatief schrijven.

Mijn boeken voor de bovenbouw

De serie Robotoorlog past perfect bij het thema van de Kinderboekenweek, omdat er veel nieuwe robotvoertuigen in voorkomen.

Robotoorlog – Boek 1: Geheime kracht
Robotoorlog – Boek 2: Onzichtbaar gevaar
Robotoorlog – Boek 3: Ongelijke strijd

Help! De robots staken! speelt zich af in 2050. Vervoer zal dan heel anders geregeld zijn!
Hoe? Dat lees je in dit kijkverhaal.

 3,843 total views

Annie M.G. Schmidt over leeskinderen en leefkinderen

Mijn man was zijn onderwijsboeken aan het opruimen. ‘Heb je nog wat aan een oud boekje over kinderliteratuur?’ vroeg hij. ‘Nee, gooi maar weg,’ zei ik. Hij duwde het boekje De druiven zijn zoet, zeventien stemmen over het kinderboek (1971 Wolters-Noordhoff) toch in mijn hand en ik begon erin te lezen. En met plezier!

An Rutgers van der Loeff vroeg voor deze bundel een aantal collega’s om hun visie te geven op het kinderboek. Hoe het gemaakt, gelezen en beoordeeld wordt.

Annie M.G. Schmidt opent de bundel met haar essay Voer voor kinderen. ‘Ga uit van het kind. Ga uit van wat het kind wil. Probeer uit te vinden wat het in een bepaalde periode wil. Soms zal het geen zin hebben in een zoet verhaal, in een lief gezinsboek; het zal zin hebben in een stout verhaal van belletje trek en roomtaarten smijten.’

Hieronder een paar foto’s. Sorry voor de slordige foto’s, maar ik wilde het boekje niet stukmaken.

Ook mooi vond ik het fragment over leeskinderen en leefkinderen.

En dit schrijft Annie over prentenboeken. Koop ze niet bij de speelgoedwinkel (of de supermarkt of drogist, voeg ik daaraan toe). ‘De volwassene kan er ook zijn plezier aan beleven, wanneer men zich maar de moeite gunt om ze met zorg uit te zoeken en er iets meer voor uit te geven dan een paar kwartjes.

 

 2,122 total views

30 bibliotheken in ons land dreigen te verdwijnen!

Francien van Bohemen, adjunct-directeur Vereniging van Openbare Bibliotheken, vertelt dat zo’n 30 bibliotheken dreigen te verdwijnen: “De afgelopen jaren is al zo’n 12 procent op het budget gekort. Veel bibliotheken staat het water aan de lippen. Als gemeenten nog meer gaan snijden, houdt het gewoon op.”

Meer lezen.

Bekijk ook: Een ode aan de bibliotheek.

 17,615 total views

Juf, mag ik dit lezen? Special JSW over lezen

Het JSW nummer van deze maand gaat helemaal over lezen. Wie lees, die leert!

Deze artikelen kun je gratis lezen via de website:

Ik schreef het artikel Juf mag ik dit lezen?
Mogen kinderboekenschrijvers alle boeken schrijven die ze willen? Mogen kinderen zelf kiezen welke boeken ze lezen? Kinderboekenschrijver Rian Visser vertelt aan welke richtlijnen ze zich moet houden en hoeveel vrijheid ze kan nemen. Soms is er een dilemma: luistert ze dan naar volwassenen of naar kinderen?

Je kunt mijn artikel downloaden als pdf.
Het gaat o.a. over het nut van AVI, over verboden onderwerpen en taboes (bloot, namen, rolpatronen) en over de verschillende smaak tussen volwassenen en kinderen.
Kies je boeken voor de schoolbibliotheek die je zelf leuk vindt en die je doen denken aan vroeger? Of verplaats je je in de interesses van kinderen van nu?

De titel verwijst naar Juf Janneke, die de boekjes testte in haar groep.

 1,978 total views